Programma Aanpak Stikstof (PAS): geen basis voor toestemming

De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State heeft op 29 mei jl. geoordeeld dat het Programma Aanpak Stikstof (PAS) niet als basis voor toestemming voor onder andere bouwactiviteiten mag worden gebruikt. In dit artikel meer over de PAS en de verstrekkende gevolgen van deze uitspraak.

photo-1531834685032-c34bf0d84c77
 

2017: Vragen aan Europese Hof van JusTitie

In mei 2017 heeft deze Afdeling bestuursrechtspraak, ook wel kortweg Afdeling genoemd, in het kader van de Europese Habitatrichtlijn, prejudiciële vragen gesteld aan het Europese Hof van Justitie. Met als reden omdat er twijfel was of het PAS voldoet aan de voorwaarden van de Habitatrichtlijn. Sindsdien lagen alle procedures, die in dit geval betrekking hadden op natuurvergunningen voor veehouderijen, stil.

Terechte twijfel

De twijfel van de Afdeling bleek terecht te zijn. Het Hof oordeelde dat de positieve gevolgen van de maatregelen die in het PAS zijn opgenomen vooraf vast moeten staan en dat is niet het geval. De gevolgen van deze uitspraak zijn verstrekkend.

 

Verstrekkende gevolgen

Ten tijde van de uitspraak waren er 180 zaken bij de Afdeling in behandeling, waarvoor deze uitspraak gevolgen heeft. Het betreft niet alleen natuurvergunningen voor veehouderijen, maar ook zaken over bestemmingsplannen voor nieuwe wegen, woonwijken en bedrijventerreinen. De verwachting is dat veel van deze bestemmingsplannen zullen sneuvelen.

2019: bestemmingsplannen vernietigd

Op 14 augustus jl. heeft de Afdeling bestemmingsplannen van de gemeente Boxtel, Roermond en Wageningen nagenoeg volledig vernietigd. Met als reden dat de gemeenten in de bestemmingsplannen gebruik hebben gemaakt van het PAS, dat door de uitspraak van 29 mei jl. niet langer als toestemmingsbasis kan worden gebruikt om allerlei ruimtelijke ontwikkelingen mogelijk te maken. In de Roermondse zaak ging het om zo’n 470 nieuwe woningen uit het bestemmingsplan ‘Melickerveld’.

Begin deze maand heeft de rechtbank Gelderland 80 op het PAS gebaseerde natuurvergunningen vernietigd. Ook liggen bij veel gemeentes aanvragen voor omgevingsvergunningen en bestemmingsplanprocedures al lange tijd stil.
 


Aantal woningen niet gehaald

Het aantal van 75.000 woningen, dat volgens de Nationale woonagenda jaarlijks moet worden gebouwd om in de behoefte te voorzien, werd al niet gehaald voor de uitspraak. Inmiddels is het behalen van dit aantal helemaal een illusie geworden, met als gevolg dat de krapte op de woningmarkt blijft bestaan en huizenprijzen blijven stijgen.
 
Volgens economen komen als gevolg van deze uitspraak de komende vijf jaar voor 14 miljard euro aan bouwprojecten op losse schroeven te staan. Het gaat daarbij om 9 miljard euro aan wegenbouw, 43 procent van alle wegenprojecten. Daarnaast is tot en met 2023 voor minimaal jaarlijks 1 miljard euro aan nieuwe woningen onzeker geworden. Het is duidelijk dat er op korte termijn een oplossing moet komen voor dit probleem.
 

Oplossing

De commissie van oud-minister Remkes ziet de oplossing van het stikstofprobleem in het verkeer en de landbouw en er is vanuit de politiek geopperd om de veestapel te halveren. Voor kleine projecten heeft het kabinet al een nieuwe rekenmethode gelanceerd. Projecten waarvan met deze methode kan worden bewezen dat ze de natuur niet raken, komen in aanmerking voor een vergunning.
 

Hulp nodig?

Indien u bij de uitvoering van uw werk tegen het stikstofprobleem aanloopt, bijvoorbeeld omdat u als bouwbedrijf niet kan bouwen, of als burger, omdat bijvoorbeeld een omgevingsvergunning is geweigerd of u juist bezwaar wil maken tegen een verleende omgevingsvergunning, kunnen de advocaten van de sectie Bouw- en vastgoedrecht van TRC Advocaten u van een passend advies voorzien of bijstaan in een procedure.

1 Oct 2019

Mark van den Hoff